काठमाडौं, २० कात्तिक । दाँतको राम्रो हेरचाह गर्न धेरै महत्त्वपूर्ण छ । गिजा दुख्ने समस्या दाँतको उचित हेरचाह नगर्दा हुने समस्या हो । गिजाको रोग पहिल्यै पत्ता लगाउन सकिँदैन तर केही समयपछि गिजा दुख्न थाल्छ, जसले गर्दा धेरै पीडा हुन्छ । त्यसैले गिजा सुन्निने कारण र उपचारको बारेमा जान्न जरुरी छ । गिजाको रोगको पहिलो चरणलाई “जिङ्गिभाइटिस“ भनिन्छ।
यदि पहिलो चरणमा राम्रोसँग उपचार गरिएन भने, यसले गम्भीर रूप लिन सक्छ, जसलाई “पिरियोडोन्टाइटिस“ भनिन्छ। पिरियडोन्टाइटिसमा गिजाको समस्याले दाँतका साथै हड्डीलाई पनि असर गर्छ र दाँत खुकुलो बनाउँछ। गिजामा घाउ छ भने उपचार गर्नु आवश्यक हुन्छ, किनभने प्रारम्भिक चरणमा दुखाइ निकै कम हुन्छ तर समयसँगै दुखाइ बढ्दै जान्छ ।
गिजा सुन्निने धेरै कारण छन् ?
दाँत र गिजाहरूमा “ब्याक्टेरिया संक्रमण“
खानामा राम्रो र पौष्टिक तत्वको कमी हुनु ।
शरीरमा भिटामिन सी को कमी।
दाँतको उचित हेरचाह नगर्नु ।
गिजा दुख्ने लक्षणहरू के हुन् ?
सामान्यतया गम रोगको शुरुवातमा कुनै विशेष लक्षणहरू हुँदैनन्। केहि लक्षणहरु केहि समय पछि मात्र देखिन सक्छ।
गिजा दुख्ने केही लक्षणहरू तल दिइएका छन्
खाना ब्रस गर्दा वा चपाउँदा गिजाबाट रगत बग्नु ।
गिजामा दुखाइसँगै सुन्निने ।
मुखमा बारम्बार दुर्गन्धको अनुभूति हुनु ।
कहिले काँही दुखाइको कारणले दाँत ढीला हुन्छ।
गिजाको दुखाई कम गर्ने उपाय
गिजाको समस्या भएमा केही घरेलु उपाय अपनाउन सकिन्छ वा दन्त चिकित्सकको सल्लाहमा राम्रो उपचार गर्न सकिन्छ ।
घरेलु उपचारः
१. नुन पानीको प्रयोग
यस उपचारमा पानीलाई थोरै तताएर त्यसमा केही नुन मिसाउनुपर्छ । त्यसपछि त्यो पानी मुखमा लिएर कुल्ला गर्नुहोस्। यो उपाय प्रयोग गर्नाले गिजाको दुखाईबाट निकै राहत मिल्छ । यो पानीले गिजामा जम्मा हुने ब्याक्टेरियालाई पनि कम गर्छ ।
२. लौंग वा ल्वाङको तेल
ल्वाङको तेल गिजाको रोगका लागि ल्वाङ वा ल्वाङको तेल गिजाको समस्यामा निकै फाइदाजनक साबित हुन्छ। यसलाई गिजामा हल्का मसाज गर्न पनि सकिन्छ । तपाईंको गिजासँग सम्बन्धित समस्याहरू हटाउनका साथसाथै यसले ब्याक्टेरियालाई पनि कम गर्न मद्दत गर्छ।
३. कागती पानीले सूजन कम गर्छ
कागतीमा पाइने भिटामिन सी, पोटासियम, भिटामिन ए र अन्य पोषक तत्वहरूले गिजाको सूजन कम गर्छ। अलिकति पानीमा कागती निचोल्नुहोस्, राम्ररी मिलाउनुहोस् र त्यसपछि त्यो पानीले कुल्ला गर्नुहोस्। केही समयभित्रै तपाईंले दाँतको दुखाइ कम हुँदै गएको महसुस गर्नुहुनेछ।
४. गिजालाई राम्ररी ब्रस गर्ने
गिजामा ब्याक्टेरिया र अन्य इन्फेक्सनको कारणले दाँत र गिजामा समस्या आउन थाल्छ, त्यसैले ब्रस गर्दा ब्रशलाई गिजामा राम्ररी घुमाउनुपर्छ । यसले गिजा सफा गर्छ र तिनीहरूलाई धेरै राम्रो अवस्थामा राख्छ।
५. बेकिंग सोडा
बेकिंग सोडामा बेसार मिसाएर गिजामा लगाउने । यसले तपाईंको गिजाको दुखाइ कम गर्नेछ। तपाईंले यो उपाय दिनमा ३ देखि ४ पटक प्रयोग गर्न सक्नुहुन्छ।
६. राम्रो आहार खाने
राम्रो खानपान नगर्दा पनि गिजाको समस्या हुन सक्छ । कतिपय खानेकुराले शरीरमा अत्याधिक गर्मी पैदा गर्छ, जसले गर्दा गिजामा असुविधा हुन्छ। राम्रो आहारले तपाईंको दाँत र गिजालाई स्वस्थ राख्छ, तिनीहरूलाई लामो समयसम्म स्वस्थ राख्छ।
७. राम्रो दाँत स्वच्छता कायम राख्नुहोस्
राम्रो मुखको हेरचाह लिनु तपाईंको दाँत र गिजाको लागि धेरै लाभदायक छ । यसले तपाईको गिजालाई कुनै पनि असुविधा बिना राम्रो अवस्थामा राख्छ ।
दन्त चिकित्सकमा जानुहोस्
१. गिजा सफा गर्नुहोस्
दाँतको डाक्टरमा गएर गिजाको सरसफाई गर्दा, उसले तपाईको गिजालाई राम्ररी जाँच्न र त्यसमा हुने रोगहरूको बारेमा ठ्याक्कै बताउन सक्षम हुनेछ। तिनीहरूले तपाईंको गिजाहरू राम्ररी सफा गर्नेछन् र असुविधा कम गर्नेछन्।
२. गिजाको दुखाइ कम गर्ने ट्याब्लेट
दन्तचिकित्सकले तपाईंको गिजाको सूजनलाई हेर्नेछ र तपाईंको गिजाको दुखाइ कम गर्न सोही अनुसार तपाईंलाई औषधि दिनेछ। ती औषधिहरूले तपाईंलाई केही समयमै राहत दिनेछन्।
गिजा सुन्निने केही कारण र तिनको उपचार माथि वर्णन गरिएको छ। गिजाको समस्या हुनुको कारण बुझ्न जरुरी छ। त्यसपछि मात्र सही उपचार पाउनुहुनेछ। यदि तपाइँको समस्या गम्भीर छ भने तपाइँ दन्तचिकित्सकमा जानुहोस् ।
३.विशेषज्ञ राय
गिजा सुन्निने धेरै कारण हुन सक्छन् र त्यसको उचित उपचार गर्नु महत्त्वपूर्ण छ। उचित उपाय अपनाएमा गिजाको समस्यालाई कम गर्न सकिन्छ ।
एजेन्सीको आधारमा तयार गरिएको
